มูลนิธิโลกสีเขียว

เรื่อง โสธิดา นุราช สำนักข่าวประชาธรรมจังหวัดพิจิตร
ภาพ โครงการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะด้านทรัพยากรแร่ กลุ่มนิเวศวัฒนธรรมศึกษา

ชาวบ้านผู้ได้รับผลกระทบและความเดือดร้อนจากการประกอบกิจการการทำเหมืองทองคำอัครา ได้พากันเข้าชื่อเพื่อยื่นฎีกาถวายแด่สมเด็จพระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ ซึ่งทรงเดินทางมาทำบุญสักการะที่วัดวังกระดาษ ต.ท้ายดง อ.วังโป่ง จ.เพชรบูรณ์ เมื่อวันที่ 13 มีนาคม 2553 ที่ผ่านมา

เนื้อหาในฎีกาแสดงความต้องการของชาวบ้านที่ต้องการความช่วยเหลือ เนื่องด้วยขอความช่วยเหลือจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหลายหน่วยงานแล้ว แต่ยังไม่ได้รับความยุติธรรมในการแก้ไขอย่างแท้จริง จึงเป็นเหตุให้ชาวบ้านในพื้นที่ หมู่ 9 บ้านเขาหม้อ ต.เขาเจ็ดลูก อ.ทับคล้อ จ.พิจิตร และหมู่ 6 บ้านใหม่คลองตาลัด ต.วังโพรง อ.เนินมะปราง จ.พิษณุโลก ได้ถวายฎีกาในครั้งนี้

“เหมืองได้เปิดดำเนินการมาตั้งแต่ปี พ.ศ.2554 ต่อมาในปี พ.ศ.2556 ชาวบ้านได้รับผลกระทบจากการทำเหมืองแร่ทองคำ  ซึ่งพื้นที่ดำเนินกิจกรรมทำเหมืองแร่นั้นห่างจากหมู่บ้านเขาหม้อ หมู่ 9 ต.เขาเจ็ดลูก อ.ทับคล้อ จ.พิจิตร ประมาณ 2 กิโลเมตร ใน ปี พ.ศ.2546 บริษัท อัคราไมนิ่ง จำกัด ได้ยื่นคำขอประทานบัตรไว้ต่ออุตสาหกรรมจังหวัดพิจิตร ซึ่งพื้นที่ในการขอประทานบัตรในคราวนี้นั้นติดกับชุมชนชาวบ้านเขาหม้อ หมู่ 9 ชาวบ้านจึงได้ทำหนังสือขอคัดค้านการขอประทานบัตรเมื่อวันที่ 30 กันยายน 2546 ต่อมาบริษัท อัคราไมนิ่ง จำกัด ได้ยื่นขอประทานบัตรกับอุตสาหกรรมจังหวัดพิจิตรอีกรอบ เมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2548 ชาวบ้านก็ได้ทำหนังสือคัดค้านการขอประทานบัตรเมื่อวันที่ 2 มีนาคม 2548 และทำหนังสือคัดค้านมาตลอดจนถึงปัจจุบัน

ต่อมาวันที่ 21 กรกฎาคม 2551 รัฐมนตรีกระทรวงอุตสาหกรรม (นายสุวิทย์  คุณ กิตติ) ได้อนุญาตประทานบัตรให้กับบริษัท อัคราไมนิ่ง จำกัด บริษัทฯได้ทำการโค่นล้มต้นไม้บนเขาหม้อรวมถึงไม้สักที่ชาวบ้านช่วยกันปลูก ไว้เมื่อ 30 กว่าปีที่ผ่านมา  ระเบิดดินหินบนเขาหม้อหลังคาบ้านสั่นสะเทือน เสียงดังจากเครื่องจักรกลทำงานตลอด 24 ชั่วโมงดังรบกวนเป็นอย่างมาก ฝุ่นละอองฟุ้งกระจายเข้าบ้านเรือนราษฎรสร้างความรำคาญให้กับชาวบ้านเป็นอย่างมาก สิ่งแวดล้อมปนเปื้อนด้วยมลพิษ ต่อมาเดือนเมษายน พ.ศ.2552 ชาวบ้านเกิดการเจ็บป่วยเพราะใช้น้ำ ระบบชั้นน้ำบาดาลใต้ดินปนเปื้อนสารพิษ ขาดแคลนน้ำกินน้ำใช้ น้ำทำการเกษตรไม่มี

ชาวบ้านได้เรียกร้องต่อรัฐบาลให้ช่วยแก้ไขปัญหาผลกระทบจากการทำเหมืองแร่ทองคำ แต่ไม่ได้รับความสนใจจากส่วนราชการโดยอ้างว่าไม่มีงบประมาณไม่เต็มใจที่จะแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นให้กับราษฎร  แต่การอนุญาตประทานบัตรโดยไม่ฟังเสียงคัดค้านของราษฎรนั้นอ้างว่าต้องการภาษีมาช่วยพัฒนาประเทศชาติ  แต่แท้ที่จริงแล้วนั้นคนไทยไม่ได้ประโยชน์อะไรเลย ทองคำที่ขุดได้นั้นนำออกไปยังประเทศออสเตรเลีย รายได้ก็ไปพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนต่างชาติประเทศออสเตรเลียซึ่งดีกว่าคนไทย

ราษฎรชาวบ้านเขาหม้อ หมู่ 9 ต.เขาเจ็ดลูก อ.ทับคล้อ จ.พิจิตร ต้องสูญเสียป่าไม้ซึ่งเป็นแหล่งต้นน้ำและเป็นแหล่งทำมาหาเลี้ยงชีพของคนใน ชุมชนบ้านเขาหม้อและชุมชนข้างเคียงต้องเจ็บป่วยเพราะน้ำดื่มที่ไม่สะอาดปนเปื้อนด้วยสารพิษ จากการทำอุตสาหกรรมเหมืองแร่ทองคำของบริษัทต่างชาติ ภาวะมลพิษจากสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไป โรงเรียนต้องกลายเป็นโรงเรียนร้าง วัดก็กลายเป็นวัดร้างเพราะไม่มีกิจกรรมทางศาสนาประเพณีอันดีงามเหมือนแต่ก่อน  ไม่มีอาชีพ วิถีชีวิตของคนในชุมชนเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง ชาวบ้านต้องอยู่อย่างลำบากและหวาดระแวงจากภาวะมลพิษที่เลวร้ายยิ่งขึ้นทุกวัน”

สุดท้ายคงต้องตั้งคำถามกับทุกฝ่ายในสังคม ว่าถึงทางตันของการแก้ปัญหาแล้วหรืออย่างไร